Luật này xây dựng một hệ thống bảo hiểm xã hội (BHXH) đa tầng, hướng tới bao phủ toàn dân, bao gồm: trợ cấp hưu trí xã hội, BHXH bắt buộc, BHXH tự nguyện và bảo hiểm hưu trí bổ sung Một trong những thay đổi đáng chú ý nhất là việc giảm điều kiện thời gian đóng BHXH tối thiểu để hưởng lương hưu xuống còn 15 năm thay vì 20 năm như trước đây Đối với tầng trợ cấp hưu trí xã hội, công dân Việt Nam từ đủ 75 tuổi trở lên (hoặc từ 70 đến dưới 75 tuổi đối với hộ nghèo, cận nghèo) mà không có lương hưu hay trợ cấp hàng tháng sẽ được hưởng trợ cấp từ ngân sách nhà nước Về các chế độ cụ thể, BHXH bắt buộc tiếp tục duy trì 5 chế độ: ốm đau, thai sản, hưu trí, tử tuất và bảo hiểm tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp Đáng chú ý, BHXH tự nguyện nay được bổ sung thêm chế độ trợ cấp thai sản bên cạnh các chế độ hưu trí, tử tuất và tai nạn lao động Luật cũng quy định rõ các hành vi bị nghiêm cấm như chậm đóng, trốn đóng BHXH và đề ra các biện pháp xử lý nghiêm khắc, bao gồm nộp số tiền bằng 0,03%/ngày trên số tiền chậm đóng/trốn đóng và có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự Ngoài ra, công tác quản lý sẽ được hiện đại hóa với việc cấp sổ bảo hiểm xã hội bản điện tử chậm nhất vào ngày 01/01/2026 và đẩy mạnh giao dịch điện tử trong lĩnh vực bảo hiểm Luật cũng giới thiệu khái niệm "mức tham chiếu" do Chính phủ quyết định để thay thế cho "mức lương cơ sở" trong việc tính mức đóng và hưởng BHXH
xem toàn bộ nội dung tại đây